The mycenaean citadel of Teichos Dymaion at Araxos. Aerial photo.
Western Achaia in the Mycenaean Period
At the start of the Mycenaean Period (early 17
th cent. B.C.), western Achaia demonstrated the distinctive cultural features of the western shores of the Peloponnese. By the end of the 12th century B.C., however, it was starting to develop its own identity, and this emerged clearly soon after the destruction of the major palatial centers (end of 12th/beginning of 11 th cent. B.C.). By the end of the 11 th century B.C., the area had reached the highest point of development in its long history.
Our knowledge of Mycenaean Achaia is based on the excavated cemeteries of that time and, to a lesser degree, on the habitation sites, since, up to now, few settlements have been traced and even fewer excavated. As a result, much crucial data for the reconstruction of a Mycenaean settlement is missing and basic questions remain unanswered. However, archaeological finds allow us to form a clear impression of the habitants of the region, their activities and occupations.
The sea had a great influence on the local culture and the ideal strategic location enabled the control of sea routes through the Ionian Sea to the Adriatic and Italy, where they met the commercial overland routes from central Europe. The Achaians enjoyed an advantageous role in the sea trade, which was on a great scale. The security of their shores ensured their role as a commercial link, so that they did not have to undergo long sea voyages. Thus, they profited to a large extent, and without undue effort, from the trading ships that were sailing nearby. Besides the economic profit, what was also of great importance was the contact with other regions of the Mycenaean world and foreign cultures, contact that was not only one-way, but of mutual benefit.
◈
Η μυκηναϊκή ακρόπολη του Τείχους Δυμαίων στον Άραξο
Η Μυκηναϊκή Αχαΐα
Η Δυτική Αχαΐα εμφανίζεται από τις αρχές της Μυκηναϊκής περιόδου (αρχές 17 ου αι. π.Χ.) με χαρακτηριστικά των δυτικών ακτών της Πελοποννήσου. Σταδιακά και ήδη από τα τέλη του 12 ου αι. π.Χ. αρχίζει να παρουσιάζει τη δική της πολιτισμική ταυτότητα, η οποία προβάλλεται διάφανα μετά από την καταστροφή των μεγάλων ανακτορικών κέντρων (τέλη 12 ου/αρχές 11 ου αι. π.Χ.). Η περιοχή γνώρισε τότε, ως τα τέλη του 11 ου αι. π.Χ. τη μεγαλύτερη ανάπτυξη στη μακραίωνη προϊστορία της.
Η μυκηναϊκή Αχαΐα είναι κυρίως γνωστή μέσα από τα ερευνημένα νεκροταφεία αυτών των χρόνων και σε μικρότερο βαθμό από τις οικιστικές εγκαταστάσεις, καθώς ελάχιστοι είναι για την ώρα οι εντοπισμένοι οικισμοί και ακόμη λιγότεροι οι ανασκαμμένοι. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να απουσιάζουν καθοριστικά στοιχεία για την ανασύσταση της εικόνας μιας μυκηναϊκής εγκατάστασης και βασικά ερωτήματα να έχουν τον τομέα παραμείνει αναπάντητα. Ωστόσο, τα ανασκαφικά ευρήματα επιτρέπουν να σχηματίσουμε σαφή εντύπωση για τους κατοίκους της περιοχής, τις δραστηριότητες και τις ασχολίες τους.
Βασικό χαρακτηριστικό που προσδιόρισε το μεγάλο βαθμό την όψη και την πορεία του τοπικού πολιτισμού ήταν η θάλασσα. Η εξαιρετική στρατηγική θέση επέτρεπε τον έλεγχο των θαλάσσιων διαδρομών του Ιονίου προς την Αδριατική και την Ιταλία, όπου κατέληγαν χερσαίοι δρόμοι του εμπορίου από την κεντρική Ευρώπη. Οι Αχαιοί διατήρησαν το δικό τους μερίδιο στη διακίνηση του θαλάσσιου εμπορίου η οποία στο εμπόριο μεγάλης κλίμακας και μάλιστα υπό βάσιμες ισχύος. Διότι από την ασφάλεια των ακτών τους, αποτελούσαν συνδετικό κρίκο του εμπορίου, χωρίς οι ίδιοι να είναι υποχρεωμένοι να οργανώσουν μεγάλα θαλάσσια ταξίδια. Ως εκ τούτου, ένα μεγάλο μέρος από τα οφέλη εξασφαλιζόταν για την περιοχή χωρίς κόπο, από τα παραπλέοντα εμπορικά πλοία. Εκτός από τα οικονομικά οφέλη, αυτό που είχε μεγάλη σημασία ήταν η επαφή των Αχαιών με άλλες περιοχές του μυκηναϊκού κόσμου αλλά και με ξένους πολιτισμούς, μια σχέση που δεν ήταν μονόδρομη αλλά αμφίδρομη.
Patras Archaeological Museum, Patras, Peloponnese, Greece | Αρχαιολογικό Μουσείο Πατρών, Πάτρα, Πελοπόννησος, Ελλάδα.
2017